Profilaktyka raka szyjki macicy – dlaczego warto wybrać cytologię płynną?
Rak szyjki macicy to wciąż jeden z częściej występujących kobiecych nowotworów. W Polsce jest on przyczyną śmierci co najmniej pięciu kobiet dziennie. Warto podkreślić, że diagnoza raka szyjki macicy to nie wyrok. Badania profilaktyczne, w tym przede wszystkim cytologia, pozwalają na wczesne wykrycie komórek nowotworowych w organizmie. Im wcześniej zdiagnozowana zostanie choroba, tym większe szanse na jej skuteczne, całkowite wyleczenie – rak szyjki macicy wykryty w stadium przedinwazyjnym jest wyleczalny w ponad 99 proc. przypadków.
Rak szyjki macicy – bezcenna rola profilaktyki
Ryzyko zachorowania na raka szyjki macicy wzrasta wraz z wiekiem, a około 50 proc. chorujących stanowią kobiety między 40. a 65. rokiem życia. W 2020 r. w Polsce odnotowano 3 862 nowych przypadków raka szyjki macicy (6. miejsce wśród nowotworów złośliwych kobiet). Zgonów zaś odnotowano 2 137, co daje 7. miejsce wśród nowotworów kobiecych (11/100 tys.). W Europie rak szyjki macicy plasuje się na 9. miejscu pod względem zachorowalności i na 10. pod względem umieralności (6,7/100 tys.). Eksperci są jednak zgodni, że przedwczesnych odejść spowodowanych zmianami nowotworowymi można uniknąć. Kluczowe w profilaktyce tego typu raka jest regularne wykonywanie badań cytologicznych: badanie tradycyjne lub cytologia nowej generacji – cytologia płynna, LBC (ang. Liquid Based Cytology).
– Mimo że to kobiety w średnim wieku są szczególnie narażone na zachorowanie na raka szyjki macicy, choroba ta może wystąpić także u młodszych. Dlatego każda kobieta po 25. roku życia powinna regularnie wykonywać profilaktyczne badania cytologiczne, niezależnie od wywiadu rodzinnego czy aktywności seksualnej. Postuluje się jednak, aby badanie to wykonywać nawet w młodszym wieku u kobiet, które wcześnie rozpoczęły aktywność seksualną – wówczas powinno się robić badanie nie później niż 3 lata od chwili rozpoczęcia aktywności seksualnej – wyjaśnia lek. med. Alicja Mikłasz-Kupis, specjalista ginekolog-endokrynolog, Centrum Medyczne ENEL-MED. – Nie można bagatelizować wszelkich objawów mogących świadczyć o rozwoju choroby – należą do nich plamienia międzymiesiączkowe, plamienia kontaktowe czy upławy. Rak szyjki macicy średnio rozwija się w ciągu dziesięciu lat, dlatego cytologię należy przeprowadzać co najmniej raz na 2 lata (w przypadku cytologii płynnej; klasyczną zaleca się wykonywać raz w roku). Do badania nie powinno się zgłaszać podczas miesiączki, oprócz tego nie ma innych przeciwskazań. Każdy niepokojący wynik należy weryfikować. Następnym krokiem jest dalsza diagnostyka i w wypadku stwierdzenia choroby – szybkie leczenie.
Czym jest cytologia płynna?
W tradycyjnej cytologii szyjki macicy osoba pobierająca wymaz ręcznie nanosi go na szkiełko za pomocą specjalnej szczoteczki. Metoda ta nie pozwala jednak na równomierne rozprowadzenie materiału, a jego większa część pozostaje na szczoteczce, co sprawia, że niewielka ilość trafia do badania. Szkiełko przygotowane w ten sposób jest trudne do oceny ze względu na możliwość nawarstwiania się komórek oraz obecność na nim stosunkowo dużej ilości krwi lub śluzu. Ponadto ze względu na niską reprezentatywność części próbki, która znajduje się na szkiełku, wynik cytologii może być fałszywy, tzn. może nie wykazać obecności komórek nowotworowych, mimo ich rzeczywistego istnienia.
– Pierwsza różnica między cytologią tradycyjną a płynną dotyczy metody pobrania materiału do badania. W przypadku cytologii płynnej wymaz pobrany szczoteczką jest rozprowadzany automatycznie. Osoba pobierająca materiał wkłada całą główkę szczoteczki do specjalnego pojemnika z płynnym podłożem. Tak przygotowany materiał jest przesyłany do laboratorium. Dzięki precyzji tej metody analizie poddawany jest cały materiał pobrany podczas badania i problem z reprezentatywnością wymazu jest zminimalizowany. Kolejną istotną różnicą w porównaniu z klasyczną cytologią jest fakt, że cytologia płynna pozwala na wyższą wykrywalność zmian wysokiego ryzyka – nawet na poziomie 64 proc., co przy początkowych zmianach daje nawet 100 proc. szans na wyleczenie. Oprócz tego raz pobrany materiał można poddać ponownej analizie, np. pod kątem HPV czy chlamydii, dzięki czemu nie jest konieczne powtarzanie badania. Czynności wykonywane podczas badania tradycyjnego i cytologii płynnej są bardzo podobne – z punktu widzenia pacjentki ta forma nie wiąże się z żadnymi dodatkowymi uciążliwościami – podkreśla lek. med. Alicja Mikłasz-Kupis, specjalista ginekolog-endokrynolog, Centrum Medyczne ENEL-MED.
Kiedy i gdzie wykonać badanie cytologiczne?
Warto wspomnieć, że poza diagnostyką w kierunku raka szyjki macicy cytologia pomaga również wykryć infekcje dróg rodnych i inne nieprawidłowości, dlatego regularne jej wykonywanie powinno należeć do stałych elementów w kalendarzu każdej kobiety. Cytologię płynną należy wykonać najlepiej w środku cyklu menstruacyjnego (ok. 4 dni po ustąpieniu krwawienia miesiączkowego i nie później niż 4 dni przed kolejnym). Zaleca się, aby 2-3 dni przed badaniem nie odbywać stosunków płciowych, nie aplikować leków dopochwowych czy tamponów oraz nie wykonywać irygacji pochwy.
Badanie cytologiczne można wykonać w każdym gabinecie ginekologicznym enel-med. Warto również brać udział w akcjach profilaktycznych w kierunku raka szyjki macicy, które cyklicznie prowadzą placówki medyczne. Na przykład przez cały maj w sieci enel-med trwa akcja profilaktyczna skierowana przede wszystkim do mam, podczas której można wykonać m.in. cytologię płynną LBC w niższej cenie. Wyniki badania dostępne są po ok. 14 dniach, a pacjentki mogą je sprawdzić w aplikacji mobilnej.
O enel-med:
Centrum Medyczne ENEL- MED S.A. istnieje od 1993 roku. Jest największą firmą z branży medycznej z polskim kapitałem. Od 2011 roku jest spółką notowaną na giełdzie papierów wartościowych. W portfolio Grupy Kapitałowej ENEL-MED znajdują się: sieć wielospecjalistycznych oddziałów (www.enel.pl) , sieć stomatologiczna enel-med stomatologia (www.stomatologia.enel.pl), klinika medycyny estetycznej ESTELL (www.estell.pl), kliniki ortopedii, rehabilitacji i medycyny sportowej enel-sport (www.enelsport.pl) oraz marka enel-senior (ośrodek opiekuńczo-rehabilitacyjny Willa Łucja).
Sieć enel-med tworzą: 31 wielospecjalistycznych oddziałów własnych, 5 przychodni przyzakładowych, 21 klinik enel-med stomatologia, szpital Centrum w Warszawie, 3 kliniki ortopedii, rehabilitacji i medycyny sportowej enel-sport, klinika medycyny estetycznej ESTELL, ośrodek opiekuńczo-rehabilitacyjny Willa Łucja oraz 1600 placówek partnerskich.
enel-med to marka z 29 letnim doświadczeniem w opiece medycznej. Świadczymy pełen wachlarz usług, prowadząc pacjenta od konsultacji, przez diagnostykę, hospitalizację, operację, aż po rehabilitację – czyli cały zamknięty cykl leczenia. Nasz profesjonalizm pacjenci docenili przyznając po raz kolejny Gwiazdę Jakości Obsługi (2021). Na wysoką jakość świadczeń składa się wybitna kadra specjalistów i najwyższej jakości sprzęt. Stawiamy na nowe technologie, dostrzegając znaczący potencjał w telemedycynie. Stale rozwijamy naszą aplikację mobilną oraz usługę konsultacji medycznych w formie e-wizyt.
W swojej ofercie posiadamy usługi dla pacjentów indywidualnych, w formie pakietów medycznych lub jednorazowo płatnych oraz dla klientów korporacyjnych, w formie abonamentowej opieki medycznej.
Wiemy jak ważni w rozwoju firmy są jej pracownicy. Dlatego stworzyliśmy program umożliwiający pracodawcy utrzymanie personelu w dobrej kondycji zdrowotnej. Dzięki szerokiemu wachlarzowi usług możemy dopasować ofertę do potrzeb każdego klienta.
Więcej informacji na www.enel.pl.
![Choroba kruchych kości wyklucza pacjentów z normalnego życia Biuro prasowe](/files/_uploaded/glownekonf_1765892921,w_253,wo_300,ho_169,_small.jpg)
Choroba kruchych kości wyklucza pacjentów z normalnego życia
![Profilaktyka jako ważny krok przed wakacyjnymi podróżami](/files/_uploaded/glownekonf_416646468,w_237,wo_300,ho_169,_small.jpg)
Profilaktyka jako ważny krok przed wakacyjnymi podróżami
![Wakacje od pracy – nie od zdrowia](/files/_uploaded/glownekonf_1921003025,w_169,wo_300,ho_169,_small.jpg)
Wakacje od pracy – nie od zdrowia
Kalendarium
Więcej ważnych informacji
Jedynka Newserii
![](/files/1922771799/n-innowacje_1.png)
Jedynka Newserii
![](/files/1922771799/n-biznes_1.png)
Nie żyje Bogumiła Wander
![](/files/1922771799/wander,w_274,r_png,_small.png)
Bogumiła Wander: Bardzo tęsknię za telewizją, oglądam bez przerwy. Żałuję, że tak wcześnie odeszłam z pracy
Media
![](/files/1922771799/pazura-tesciowie-foto-ram,w_274,_small.jpg)
Cezary Pazura: Zbliża się premiera serialu „Teściowie 2”. Już niedługo zaczynamy kręcić trzecią serię
Aktor już teraz zachęca do oglądania perypetii Nagórskich i Ledwoniów w kolejnej odsłonie serialu „Teściowie”, która jesienią pojawi się na antenie Polsatu. Zaznacza też, że jego bohater Zenon będzie się zmagał z nie lada dylematami. Produkcja cieszy się dużą popularnością wśród widzów, bo w krzywym zwierciadle pokazuje współczesne obyczaje i stare jak świat konflikty pokoleniowe. Cezary Pazura zdradza też, że już rozpoczęły się prace nad trzecią serią.
Ochrona środowiska
Miasta walczą z upałami. Jedną ze skutecznych metod jest malowanie dachów budynków na biało
![](/files/1922771799/brousse-upaly-dachy-foto2,w_133,r_png,_small.png)
Pomalowanie dachów budynków na biało lub pokrycie ich odblaskową powłoką może się przyczynić do schłodzenia temperatury w dużych, gęsto zaludnionych miastach o ponad 1°C. Białe dachy są pod tym względem skuteczniejsze nawet niż pokryte roślinnością zielone dachy czy panele słoneczne – pokazało badanie przeprowadzone w Londynie przez naukowców z UCL. – Pomalowanie dachu na biało jest bardzo tanie i proste, nie trzeba niczego zmieniać w strukturze budynku – wskazuje główny autor badania, dr Oscar Brousse z UCL Bartlett School Environment, Energy & Resources.
Problemy społeczne
Rządowy program refundacji in vitro może poprawić statystyki dzietności. W Polsce spadek liczby urodzeń sukcesywnie się pogłębia
![](/files/1922771799/modro-in-vitro-foto2,w_133,r_png,_small.png)
W 2023 roku urodziło się 272 tys. dzieci – o 33 tys. mniej niż jeszcze rok wcześniej i zarazem najmniej od końca II wojny światowej. Wskaźnik dzietności plasuje się dużo poniżej wartości, która gwarantuje zastępowalność pokoleń, a przyrost naturalny już od lat pozostaje ujemny. W poprawie tych statystyk może pomóc działający od czerwca br. rządowy program refundacji in vitro. – Z doświadczeń międzynarodowych wiemy, że takie programy pozytywnie wpływają na dzietność i zwiększają ją w sposób znaczny – mówi Michał Modro, radca prawny zajmujący się obszarem zdrowia. Jak wskazuje, oprócz refundacji samej procedury potrzebna jest też jednak szersza edukacja społeczeństwa, bo w Polsce stygmatyzacja par, które zdecydowały się na in vitro oraz dzieci poczętych tą metodą, wciąż jest dość częstym problemem.